Thuốc thủy sản cho tôm
Thuốc thủy sản cho cá
Thuốc thủy sản cho lươn chạch ếchKỹ thuật nuôi cá diêu hồng gồm chọn mô hình nuôi phù hợp với nguồn nước (lồng bè trên sông, ao đất hay ao lợ nhẹ), thả giống đơn tính đực đúng lịch, cho ăn theo cỡ cá và giữ nước ổn định. Làm đúng thì sau khoảng 4 – 5 tháng cá đạt từ 500 g trở lên, màu đỏ hồng đều. Một con cá lớn nhanh nhưng bị sậm màu, có đốm đen hay trầy nhớt lúc bắt vẫn bị thương lái trừ giá. Trong bài viết này, Green Bio sẽ giúp người nuôi chọn cách nuôi cá diêu hồng hợp với vùng của mình, chuẩn bị lồng hoặc ao, chọn giống, cho ăn, quản lý nước, rồi canh ngày bán.
Đặc điểm của cá diêu hồng chi phối cách nuôi
Cá diêu hồng là dòng rô phi đỏ (Oreochromis spp.), con lai chọn lọc từ các loài rô phi. Cá ăn tạp và dễ nhận thức ăn viên, lớn nhanh trong nước ấm. Nhưng diêu hồng không “dễ tính” như rô phi vằn: cá kém chịu khi nước nóng kéo dài, sậm màu khi nước lạnh và rất nhạy với việc bắt, kéo lưới. Mọi khâu trong quy trình nuôi đều xoay quanh ba điểm này.
Điểm đầu tiên là nhiệt độ. Cá ăn mạnh nhất khi nước khoảng 28 – 30 °C, nhưng đây cũng là ngưỡng mà liên cầu khuẩn Streptococcus bắt đầu gây chết. Bởi vậy người nuôi diêu hồng không thể chỉ nhìn cá ăn khỏe mà tăng thức ăn. Cá ăn càng mạnh trong nắng nóng, gan và ruột càng chịu tải, đàn cá càng dễ gục khi liên cầu xuất hiện.
Điểm thứ hai là giới tính. Giống tốt trên thị trường đã được xử lý đơn tính đực từ giai đoạn cá bột. Cá đực lớn nhanh hơn và không tốn năng lượng đẻ trứng. Nếu giống lẫn nhiều cá cái, đến tháng thứ 2 – 3 cá bắt đầu ấp trứng trong miệng, ăn kém, lớn chậm, và ao đất sẽ đầy cá con tranh mồi. Lẫn cá cái là nguyên nhân phổ biến nhất khiến cá cuối vụ lệch cỡ.
Điểm thứ ba là cách bán. Cá diêu hồng chủ yếu bán sống cho nhà hàng, chợ đầu mối và thương lái, và giá phụ thuộc rất nhiều vào màu da và độ nguyên vẹn của nhớt, vảy. Phần lớn rủi ro dịch bệnh, từ liên cầu, xuất huyết đến đốm trắng nội tạng, đã được tổng hợp trong bài bệnh thường gặp trên cá diêu hồng. Bài này tập trung vào phần kỹ thuật để hạn chế các bệnh đó ngay từ khâu nuôi.
Nên chọn mô hình nuôi lồng bè, ao đất hay ao nước lợ?
Ở nước ta, cá diêu hồng được nuôi theo ba mô hình chính. Mỗi mô hình hợp với một kiểu vùng nuôi, và mô hình quyết định gần như mọi thông số phía sau: mật độ, cách đưa thuốc, cách giữ oxy và rủi ro lớn nhất trong vụ.
| Tiêu chí | Lồng bè trên sông | Ao đất nước ngọt | Ao hoặc lồng vùng lợ nhẹ |
|---|---|---|---|
| Nguồn nước | Nước sông chảy liên tục, thay đổi theo con nước | Nước tĩnh, chủ động cấp thay | Nước có độ mặn thấp, tăng vào mùa khô |
| Mật độ phổ biến | 50 – 80 con/m³ lồng | 2 – 3 con/m² nếu không quạt; 4 – 6 con/m² nếu có quạt hoặc sục khí | Thấp hơn nước ngọt cùng mô hình khi độ mặn đang biến động |
| Ưu điểm | Năng suất trên mỗi m³ cao, nước luôn được thay | Kiểm soát được nước, xử lý thuốc dễ | Cá thịt chắc, ít mùi bùn |
| Rủi ro lớn nhất | Nước nóng và chảy chậm cuối mùa khô, nước đục đầu mùa lũ | Thiếu oxy lúc rạng sáng, khí độc ở đáy | Độ mặn tăng nhanh khi xâm nhập mặn |
| Cách đưa thuốc | Gần như chỉ qua thức ăn | Tạt nước và trộn thức ăn | Tùy là ao hay lồng |
Năng suất lồng bè chênh lệch rất lớn giữa các hộ. Trong một khảo sát đăng trên Tạp chí Khoa học Đại học Cần Thơ (2016) về nghề nuôi lồng trên sông Tiền đoạn thượng nguồn Vĩnh Long giai đoạn 2010 – 2014:
- Người nuôi thả 1 – 2 vụ mỗi năm, tỷ lệ sống trung bình khoảng 65%.
- Năng suất từ 23 đến 62 kg/m³/vụ, phụ thuộc vào mật độ thả và tỷ lệ sống.
- Năm 2012, hơn một nửa số hộ lỗ do cung vượt cầu khiến giá cá giảm.
Hai con số đầu cho thấy một điều quen thuộc với người nuôi bè: cứ ba con thả xuống thì khoảng một con không về đến ngày bán. Con số cuối nhắc rằng ngày bán cũng quan trọng như kỹ thuật, vì thế bài có một phần riêng về lịch thả.
Khác với cách nuôi cá lóc thương phẩm, vốn có thể nuôi dày trong bể bạt hay vèo vì cá lóc thở được khí trời, cá diêu hồng hoàn toàn dựa vào oxy hòa tan trong nước. Vì vậy cá diêu hồng hiếm khi được nuôi mật độ cao trong bể nhỏ nước tĩnh, trừ khi có sục khí liên tục và thay nước chủ động.
Kỹ thuật đặt lồng bè nuôi cá diêu hồng trên sông
Vị trí neo bè và dòng chảy
Nên đặt lồng ở đoạn sông thoáng, xa cống thải và bến tàu. Chỗ đặt lồng cần sâu ít nhất 3 – 4 m lúc nước ròng thấp nhất, và đáy lồng cách đáy sông tối thiểu 0,5 m để chất thải lắng xuống không bị cá khuấy lên. Lưu tốc dòng chảy khoảng 0,2 – 0,3 m/s là vừa: đủ mang oxy và chất thải đi, nhưng không làm cá mất sức bơi ngược dòng cả ngày.
Một sai lầm hay gặp là đặt lồng sát nhau thành cụm dày để tiện quản lý. Lồng phía cuối dòng sẽ nhận nước đã qua các lồng phía trên, nghèo oxy và chứa sẵn mầm bệnh. Khi xếp nhiều lồng, nên so le theo hình chữ Z và chừa khoảng trống giữa các dãy. Vào mùa mưa lũ, dây neo, phao và lưới cần được gia cố theo hướng dẫn bảo vệ thủy sản nuôi lồng bè mùa mưa bão, vì nước lũ mang theo rác và gỗ trôi có thể làm rách lưới chỉ trong một đêm.
Lưới lồng và lịch giặt lưới
Mắt lưới đổi theo cỡ cá: khoảng 1 cm cho cá giống mới thả, rồi nới dần lên 2,5 cm và 4 cm khi cá lớn. Lưới mắt nhỏ để lâu bị rong và phù sa bám kín rất nhanh. Khi đó lồng gần như biến thành một cái ao tĩnh nằm giữa sông, và oxy hòa tan trong lồng tụt mạnh nhất vào khoảng 4 – 6 giờ sáng.
Vì vậy, đổi sang lưới mắt to đúng lúc là kỹ thuật tiết kiệm công giặt lưới hiệu quả nhất. Thành lồng nên có thêm một dải lưới chắn cao khoảng 0,5 m phía trên mặt nước, để cá không nhảy ra lúc tranh mồi hay khi có tàu chạy qua tạo sóng.
Chuẩn bị ao đất trước khi thả cá diêu hồng
Với ao đất, phần lớn công việc quyết định vụ nuôi nằm ở hai tuần trước khi thả. Ao cũ cần sên vét bớt bùn đen, chỉ chừa lớp bùn mỏng, rồi phơi đáy đến khi nứt chân chim. Sau đó bón vôi thủy sản theo pH đất: đất phèn cần vôi nung hoặc vôi tôi, đất ít phèn chỉ cần CaCO₃. Ao cá diêu hồng nên giữ pH ao nuôi trong khoảng 6,5 – 8,5. Diêu hồng chịu phèn kém hơn rô phi vằn, nên ao vùng phèn cần đo pH nước sau mỗi trận mưa đầu mùa.
Sau khi cấp nước qua túi lọc, người nuôi thường diệt khuẩn nước một lần trước khi thả. Ao đất nhận nước kênh dễ mang theo Aeromonas và ký sinh trùng từ các ao xung quanh. Với bước này, chúng tôi dùng Vua Diệt Khuẩn, kết hợp glutaraldehyde và BKC, ở liều 1 lít cho 3.000 m³ nước, đánh trước khi thả 3 ngày, tạt lúc trời nắng và bật quạt. Ví dụ ao rộng 3.000 m², mực nước 1,5 m (khoảng 4.500 m³) cần 1,5 lít. Khoảng 1 – 2 ngày sau, nên gây màu nước và bổ sung vi sinh để nước có lớp tảo nhạt, màu vỏ đậu, trước khi thả cá.
Chọn giống cá diêu hồng và cách thả
Cá giống tốt có cỡ đồng đều, thường khoảng 20 – 30 g/con với nuôi lồng, màu hồng đều, không có mảng đen hay đốm đen lớn trên lưng. Cá bơi theo đàn và phản ứng nhanh khi gõ nhẹ vào thau. Nên hỏi trại giống về tỷ lệ đơn tính đực. Khi mua lô lớn, có thể bắt vài chục con cỡ lớn nhất để xem lỗ sinh dục, vì cá cái thường lộ rõ khi đã đạt cỡ khoảng 50 g trở lên.
Thường mỗi vụ chỉ một lần thả, nên đây là khâu đáng làm kỹ nhất. Quy trình kiểm soát con giống trước khi thả giúp loại sớm những lô mang mầm bệnh từ trại. Với cá diêu hồng giống, sau vận chuyển đáng lo nhất là trắng mang và mòn vây do vi khuẩn Flavobacterium. Bệnh này lây từ vết trầy do cá cọ vào nhau trong bao.
Khi cá về, ngâm bao trong nước lồng hoặc ao khoảng 15 – 20 phút cho cân bằng nhiệt độ rồi mới mở bao. Nhiều hộ tắm cá qua nước muối 2 – 3% trong 10 – 15 phút để giảm ký sinh trùng bám ngoài da. Nếu tắm muối, phải có sục khí và theo dõi liên tục, thấy cá nghiêng mình thì vớt ra ngay. Nên thả cá vào sáng sớm hoặc chiều mát, không thả lúc trưa nắng hay ngay sau một trận mưa lớn.
Lịch thả tính ngược từ mùa nóng và ngày bán
Đây là phần nhiều hộ nuôi bỏ qua, và cũng là chỗ tạo ra khác biệt lớn nhất giữa hai bè nuôi cùng kỹ thuật. Cá diêu hồng thiệt hại nặng nhất khi đạt cỡ 300 – 600 g đúng lúc nước nóng và chảy chậm cuối mùa khô. Khi đó cá đang ăn nhiều nhất, mật độ trong lồng tính theo kg cũng cao nhất, và liên cầu dễ bùng nhất. Diễn biến này cũng giống những gì xảy ra khi cá rô phi dễ bệnh trong mùa nóng.
Cách làm là tính ngược. Giả sử vùng nuôi của người nuôi thường nóng gắt từ khoảng tháng 3 đến tháng 5, và cá cần khoảng 4 – 5 tháng để đạt cỡ bán. Có hai cách bố trí lịch:
- Bán trước đợt nóng: thả sớm để cá đạt cỡ bán vào khoảng tháng 2 – 3, trước khi nước nóng hẳn.
- Né đợt nóng: thả sau cao điểm nóng, khi nước sông bắt đầu lên và mát dần. Cách này vẫn phải tính đến đợt nước đục đầu mùa lũ.
Nếu buộc phải nuôi qua mùa nóng, nên giảm mật độ ngay từ lúc thả, thay vì thả dày rồi chạy chữa giữa vụ. Ngưỡng nhiệt độ thích hợp để nuôi cá chỉ có ý nghĩa khi người nuôi đo thật. Một nhiệt kế đặt giữa lồng, đọc vào khoảng 13 – 14 giờ mỗi ngày, là đủ để biết lúc nào nên giảm thức ăn.
Ở miền Bắc và Bắc Trung Bộ, vấn đề ngược lại là rét. Cá thả muộn vào cuối thu sẽ phải qua đông khi chưa đủ cỡ. Lúc đó cá gần như ngừng lớn và sậm màu, như phần sau sẽ nói rõ.
Thức ăn và cách cho cá diêu hồng ăn theo từng giai đoạn
Thức ăn chiếm phần lớn chi phí nuôi cá diêu hồng, nên cách cho ăn quyết định lời lỗ nhiều hơn bất kỳ loại thuốc nào. Nên dùng thức ăn viên nổi để nhìn được cá ăn hết hay còn thừa. Đổi cỡ viên và độ đạm khi cá lên cỡ, không dùng một loại suốt vụ.
| Giai đoạn (cỡ cá) | Độ đạm thức ăn | Khẩu phần (% trọng lượng đàn cá/ngày) | Số cữ/ngày |
|---|---|---|---|
| Cá giống, 20 – 50 g | 30 – 35% | 5 – 7% | 3 – 4 |
| 50 – 200 g | 28 – 30% | 3 – 5% | 3 |
| 200 – 400 g | 25 – 28% | 2 – 3% | 2 – 3 |
| Trên 400 g | 22 – 25% | 1,5 – 2% | 2 |
Bảng trên là khung tham khảo. Lượng ăn thực tế phải chỉnh theo sức ăn mỗi ngày: rải từ từ, khi khoảng 80% số cá đã tản ra, không còn tranh mồi thì dừng. Giả sử một lồng có khoảng 10.000 con cỡ trung bình 200 g, tức 2 tấn cá, và cho ăn theo mức 3% thì một ngày cần khoảng 60 kg thức ăn. Cứ 2 tuần nên cân mẫu khoảng 30 con một lần để tính lại trọng lượng đàn. Ước lượng bằng mắt thường lệch rất xa sau tháng thứ 2.
Có ba tình huống cần giảm ngay khoảng một nửa lượng thức ăn: nước nóng vượt ngưỡng vào buổi trưa, nước sông vừa đổi màu đục, và trời âm u kéo dài khiến oxy thấp. Nhiều hộ dùng cá tạp hoặc cám tự trộn để giảm chi phí. Diêu hồng ăn được loại này, nhưng thức ăn chưa nấu chín là nguyên nhân hay gặp gây trương bụng và nhiễm khuẩn đường ruột.
Ruột khỏe giúp cá tiêu hóa đạm tốt hơn và thải ít chất bẩn ra nước. Lợi khuẩn chỉ phát huy khi được cho ăn đều đặn, vì probiotic bám ruột rồi đào thải dần chứ không ở lại vĩnh viễn. Trong các giai đoạn cá dễ yếu ruột, như đổi loại thức ăn, sau đợt nóng hay sau một liệu trình kháng sinh, kỹ sư Green Bio thường trộn Biotic Pro, men tiêu hóa chứa Bacillus subtilis và Bacillus licheniformis, vào thức ăn. Liều cho cá tính theo hướng dẫn của kỹ sư, dựa trên lượng thức ăn thực tế của từng lồng.
Giữ màu đỏ hồng cho cá diêu hồng đến ngày bán
Với một loài bán theo màu, cá lớn nhanh mà xám màu thì lợi nhuận vẫn hụt. Những trường hợp cá sậm màu hay nổi đốm đen mà chúng tôi gặp ngoài thực địa phần lớn đến từ môi trường nuôi, ít khi do bệnh. Nhiều yếu tố trong số đó người nuôi điều chỉnh được.
Yếu tố đầu tiên là màu nền nơi cá sống. Một thí nghiệm trên rô phi đỏ Malaysia công bố trên tạp chí Aquaculture (2020) cho thấy:
- Cá nuôi trên nền đen sậm màu rõ rệt so với cá nuôi trên nền trắng.
- Gen điều khiển sắc tố đen (mc1r, tyr) hoạt động mạnh hơn ở nhóm nuôi nền đen suốt thí nghiệm.
- Màu cá đảo ngược được khi chuyển sang nền màu ngược lại sau khoảng 27 ngày.
Ngoài ao, lồng dùng lưới sẫm màu, ao đáy bùn đen dày hay nước quá đục đều tạo nền tối cho cá. Màu đổi lại được nhưng phải mất vài tuần, nên muốn cá sáng màu khi bán thì phải giữ nền sáng từ giữa vụ. Đợi đến tuần cuối mới xử lý thì không kịp.
Yếu tố thứ hai là nhiệt độ thấp. Nghiên cứu về cá diêu hồng năm 2022 ghi nhận da cá chuyển xám khi nước lạnh kéo dài, và nhiều con hồng lại khi nước ấm lên. Ở các vùng nuôi lồng hồ chứa và sông phía Bắc, đây là lý do lứa cá thu vào giữa mùa rét thường bị thương lái chê màu, dù cá vẫn khỏe. Nếu được, nên lùi ngày bán thêm vài tuần sau đợt rét để màu cá hồi lại.
Yếu tố thứ ba là stress. Cá bị bắt, sang lồng hay kéo lưới nhiều lần sẽ nhạt màu và mất nhớt. Nên gom việc phân cỡ, sang lồng vào ít lần nhất có thể, và làm vào lúc mát.
Quản lý nước và theo dõi đàn cá mỗi ngày
Cá diêu hồng sống tốt khi nước khoảng 25 – 32 °C, oxy hòa tan trên 4 mg/l, pH 6,5 – 8,5 và khí độc NH3 gần như không phát hiện được. NH3 tăng vọt khi pH lên cao vào buổi chiều, nên ao đất cho ăn nhiều đạm vào cuối vụ cần đo cả pH lẫn TAN (tổng đạm amoni trong nước), không chỉ nhìn màu nước.
Với ao đất, chu kỳ đáng chú ý nhất là oxy theo ngày đêm: tảo nhả oxy ban ngày nhưng hút oxy ban đêm. Rạng sáng sau một ngày âm u là lúc dễ thiếu oxy nhất. Thấy cá nổi đầu đớp khí sát mặt nước lúc 4 – 5 giờ sáng là phải bật quạt hoặc cấp nước mới ngay. Cách giữ ổn định các chỉ số này theo từng giai đoạn được trình bày trong quy trình quản lý môi trường ao nuôi thủy sản. Riêng ao diêu hồng, nên giữ màu nước xanh nhạt, độ trong khoảng 30 – 40 cm. Nước quá đậm tảo vừa thiếu oxy về đêm vừa tạo nền tối làm cá sậm màu.
Với lồng bè, người nuôi không điều chỉnh được nước sông, nên việc quan trọng là đọc nước. Nước trong và chảy chậm báo hiệu nóng và thiếu oxy. Nước đổi sang đục đỏ đầu mùa lũ báo hiệu ký sinh trùng và vi khuẩn sắp tăng. Mỗi cữ cho ăn là một lần kiểm tra đàn cá: cá đớp mồi rồi nhả, dạt về góc cuối lồng hay cọ mình vào lưới đều là dấu hiệu cần chú ý từ sớm.
Phòng bệnh trong vụ nuôi và tính thời gian ngưng thuốc trước khi bán
Cá diêu hồng mắc gần như cùng nhóm bệnh với rô phi vằn. Các nhóm bệnh này và cách nhận biết đã được hệ thống trong bài bệnh trên cá rô phi. Theo kinh nghiệm của chúng tôi, trong kỹ thuật nuôi chỉ có ba việc phòng bệnh thật sự đáng làm đều đặn: giữ lịch thả né cao điểm nóng, giảm thức ăn đúng lúc, và theo dõi ký sinh trùng trên cá mỗi khi nước đổi màu. Ký sinh trùng làm trầy da và mang, mở đường cho vi khuẩn vào. Bổ sung vitamin C hay thảo dược định kỳ giúp cá chịu stress tốt hơn nhưng không thay được ba việc trên.
Khi cá đã nhiễm khuẩn và cần kháng sinh, người nuôi diêu hồng có thêm một ràng buộc ít người nhắc tới: thời gian ngưng thuốc phải khớp với ngày bán. Cá bán sống thường được thương lái gọi bắt trên dưới một tuần trước ngày cân, nên một liệu trình kháng sinh bắt đầu sát cỡ bán có thể làm lỡ cả đợt giá tốt. Florfenicol hiện ít bị liên cầu kháng hơn các nhóm sulfa và amoxicillin.
Bactomar chứa florfenicol 200 g/lít, là lựa chọn kỹ sư Green Bio hay dùng khi kết quả mổ khám và xét nghiệm xác định đúng vi khuẩn. Thuốc trộn vào thức ăn với liều 1 ml cho 20 kg cá mỗi ngày, liên tục 5 – 7 ngày, và có thời gian ngưng 12 ngày trước thu hoạch. Nghĩa là cá cần dứt thuốc ít nhất gần hai tuần trước ngày dự kiến bán.
Liều kháng sinh trong lồng bè phải tính theo tổng trọng lượng cá, không tính theo lượng thức ăn cá còn ăn được. Đây là chỗ người nuôi thường cần kỹ sư hỗ trợ nhất. Người nuôi có thể gửi số lồng, số cá thả, kết quả cân mẫu gần nhất và ảnh cá bệnh qua Hotline 0982 266 640, kỹ sư sẽ tính liều cho từng lồng và đối chiếu với ngày bán dự kiến.
Thu hoạch và vận chuyển cá diêu hồng bán sống
Khoảng 3 – 5 ngày trước khi thu, nhiều hộ bổ sung vitamin C vào thức ăn để cá chịu được việc bắt và vận chuyển. Nên ngưng cho ăn 1 – 2 ngày trước khi bắt. Ruột rỗng giúp cá ít thải chất bẩn trong ghe đục, đỡ tụt oxy và cá sống lâu hơn.
Thu vào sáng sớm hoặc chiều mát. Kéo lưới từ từ để cá không dồn ép vào nhau, và chỉ bắt lượng cá vừa với sức chở của ghe. Mỗi vết trầy nhớt lúc bắt có thể thành một vết đỏ trên da khi cá về đến nhà hàng, mà thương lái thì nhìn màu và nhớt để trả giá. Nếu thu tỉa nhiều đợt, phần cá còn lại sau mỗi lần kéo lưới dễ bị stress. Nên giảm thức ăn một ngày sau khi kéo và theo dõi kỹ cá chết trong 3 – 5 ngày tiếp theo.
Câu hỏi thường gặp về nuôi cá diêu hồng
Nuôi cá diêu hồng bao lâu thì thu hoạch?
Với giống khoảng 20 – 30 g/con, cho ăn thức ăn viên đúng cỡ, cá thường đạt 500 – 600 g sau 4 – 5 tháng nếu nhiệt độ nước ổn định quanh 28 – 30 °C. Ở vùng có mùa đông lạnh, thời gian kéo dài thêm vì cá gần như ngừng lớn khi nước lạnh. Ao đất thả giống lẫn nhiều cá cái cũng lâu hơn và cá lệch cỡ. Cách chắc nhất là cân mẫu mỗi 2 tuần và vẽ đường tăng trọng. Khi mức tăng chậm lại rõ rệt mà giá đang tốt, bán sớm thường lời hơn nuôi kéo thêm.
Một mét khối lồng nuôi cá diêu hồng được bao nhiêu kg?
Khảo sát của Đại học Cần Thơ đã dẫn ở trên ghi nhận năng suất 23 – 62 kg/m³/vụ, tức hộ giỏi nhất cao gần gấp ba hộ kém nhất trên cùng một khúc sông. Phần chênh lệch đó chủ yếu nằm ở tỷ lệ sống chứ không ở mật độ thả. Thả 80 con/m³ mà hao hụt nửa đàn thì thu về còn ít hơn thả 50 con/m³ và giữ được 80%. Lồng ở đoạn sông chảy tốt có thể nuôi dày hơn, còn lồng ở khúc nước chậm nên thả thưa ngay từ đầu.
Nuôi cá diêu hồng trong ao đất có bắt buộc phải có quạt hoặc sục khí không?
Ao thả thưa khoảng 2 – 3 con/m², thay nước được thường xuyên vẫn nuôi được mà không cần quạt. Khi muốn nâng mật độ lên 4 – 6 con/m², quạt hoặc sục khí gần như bắt buộc, nhất là từ tháng thứ 3 trở đi, khi lượng cá trong ao tính theo kg đã lớn. Dấu hiệu cần chạy thêm máy là cá nổi đầu lúc rạng sáng sau ngày âm u. Ao chỉ chạy quạt ban ngày để giữ màu tảo mà tắt về đêm là đang ngược với nhu cầu oxy của cá.
Cá diêu hồng có nuôi được ở vùng nước lợ không?
Rô phi đỏ chịu được độ mặn thấp tốt hơn nhiều loài cá nước ngọt, nên được nuôi khá nhiều ở các cửa sông miền Tây. Rủi ro ở đây là độ mặn tăng nhanh khi xâm nhập mặn vào mùa khô, chứ không phải bản thân nước lợ. Cá bị sốc vì độ mặn đổi đột ngột sẽ giảm ăn và dễ nhiễm bệnh. Bè ở vùng cửa sông nên đo độ mặn mỗi ngày trong mùa khô và giảm thức ăn khi độ mặn tăng nhanh. Vụ nào dự báo mặn sâu thì nên thu sớm hoặc giãn mật độ.
Vì sao cá diêu hồng nuôi cùng lứa lại lớn không đều?
Nguyên nhân thường gặp nhất là giống không thuần đực. Cá cái ngậm trứng trong miệng gần như không ăn, và cá con sinh ra trong ao giành mồi với cá thương phẩm. Nguyên nhân thứ hai là cho ăn quá nhanh hoặc quá ít, khiến cá lớn khỏe giành hết mồi. Nên cho ăn rải đều khắp lồng hoặc nhiều điểm trong ao, và phân cỡ một lần vào khoảng tháng thứ 2 nếu thấy đàn lệch rõ. Không nên phân cỡ nhiều lần, vì mỗi lần bắt cá là một lần cá mất nhớt và nhạt màu.
Có nên tự trộn thức ăn để giảm chi phí nuôi cá diêu hồng không?
Thức ăn tự chế giúp giảm chi phí khi có sẵn phụ phẩm, nhưng khó giữ độ đạm ổn định và dễ làm bẩn nước vì chìm nhanh. Nếu dùng, phải nấu chín cá tạp và bột ngũ cốc, chỉ trộn đủ dùng trong ngày và không cho ăn khi trời nóng gắt. Nhiều hộ chọn cách dung hòa: dùng thức ăn viên trong 2 tháng đầu, khi cá cần đạm cao, rồi mới phối thêm thức ăn tự chế ở giai đoạn sau. Lượng thức ăn tự chế cho ăn mỗi ngày phải tính lại theo hàm lượng khô, không thay thế ngang ký với viên công nghiệp.
Kết luận
Kỹ thuật nuôi cá diêu hồng không nằm ở một loại thuốc hay một công thức thức ăn riêng lẻ, mà ở việc chọn đúng mô hình, thả đúng lịch, cho ăn theo cỡ cá và giữ màu cá đến ngày bán. Hộ nuôi nắm được nhịp nóng lạnh của vùng mình và tính ngược từ ngày bán thường chủ động được cả năng suất lẫn giá.
Nếu người nuôi đang chuẩn bị vụ mới mà chưa chắc nên thả lúc nào, thả bao nhiêu con mỗi lồng, hoặc đàn cá đang có dấu hiệu lạ giữa vụ, kỹ sư Green Bio sẵn sàng tư vấn miễn phí qua Hotline 0982 266 640. Người nuôi chỉ cần gửi vị trí lồng hoặc diện tích ao, cỡ và số cá đang nuôi, kèm vài tấm ảnh hoặc video lúc cho ăn. Kỹ sư sẽ cùng tính lịch thả, khẩu phần và liều xử lý theo đúng điều kiện ao, lồng của mình.
