Chế phẩm cho tôm
Chế phẩm cho cá
Chế phẩm cho vật nuôi khácMô hình nuôi tôm 2 giai đoạn đang được nhiều vùng nuôi trọng điểm quan tâm nhờ khả năng kiểm soát tôm giống tốt hơn ngay từ đầu vụ. Thay vì thả trực tiếp ra ao lớn, tôm được ương trong điều kiện kiểm soát trước khi chuyển sang ao thương phẩm, qua đó giúp người nuôi chủ động hơn trước rủi ro môi trường, dịch bệnh và biến động thời tiết.
Trong những năm gần đây, nuôi tôm 2 giai đoạn dần trở thành một hướng kỹ thuật đáng chú ý tại nhiều địa phương có thế mạnh về tôm. Cách làm này không chỉ thay đổi quy trình thả nuôi truyền thống mà còn giúp người nuôi quản lý chặt hơn giai đoạn tôm còn nhỏ, vốn là thời điểm dễ bị tác động bởi chất lượng nước, thời tiết và mầm bệnh trong ao. Mô hình đã được triển khai tại một số vùng nuôi trọng điểm như Quảng Trị, Cà Mau, An Giang và ghi nhận kết quả tích cực về tỷ lệ sống, năng suất và hiệu quả sản xuất.
Điểm khác biệt của quy trình này nằm ở việc tách riêng giai đoạn ương giống và giai đoạn nuôi thương phẩm. Tôm sau khi nhập giống không được đưa ngay ra ao nuôi lớn mà được ương trước trong nhà kính hoặc nhà bạt có mái che. Nhờ vậy, các yếu tố như nhiệt độ, nguồn nước, dinh dưỡng và sức khỏe tôm được theo dõi sát hơn. Khi tôm đủ khỏe và đồng đều hơn, người nuôi mới chuyển sang ao thương phẩm để tiếp tục nuôi đến size thu hoạch.
Năm 2024, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia triển khai dự án xây dựng mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng 2 giai đoạn ứng dụng công nghệ sinh học thích ứng với biến đổi khí hậu tại một số tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long. Dự án có ba mô hình trình diễn tại Kiên Giang, Bạc Liêu và Bến Tre, nay thuộc các tỉnh An Giang, Cà Mau và Vĩnh Long. Riêng tại phường Tô Châu, An Giang, mô hình được triển khai trên diện tích 0,5 ha, do Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II chủ trì.
Ở giai đoạn ương, tôm thẻ chân trắng được nuôi trong môi trường kiểm soát khoảng 30 – 40 ngày, với mật độ khoảng 1.100 con/m². Sau giai đoạn này, tôm được chuyển sang ao nuôi thương phẩm với mật độ khoảng 100 con/m² và tiếp tục nuôi thêm khoảng 90 ngày. Mục tiêu của mô hình là đạt tỷ lệ sống từ 70% trở lên, tôm về cỡ thương phẩm khoảng 67 – 70 con/kg và năng suất khoảng 20 tấn/ha/vụ.
Kết quả tại hộ bà Hà Thị Thu Thúy ở phường Tô Châu cho thấy, sau 30 ngày ương, tỷ lệ sống của tôm đạt trên 80%, trọng lượng bình quân khoảng 1,5 gram/con. Khi chuyển sang ao thương phẩm và nuôi trong 90 ngày, tôm đạt kích cỡ 67 – 70 con/kg, tỷ lệ sống trung bình đạt 70,5%. Những con số này cho thấy việc kiểm soát tốt giai đoạn đầu có thể tạo nền tảng tốt hơn cho cả vụ nuôi.
Trong quá trình triển khai, người nuôi sử dụng thức ăn công nghiệp đạt tiêu chuẩn, kết hợp men tiêu hóa và chế phẩm sinh học để hỗ trợ đường ruột, ổn định môi trường ao và hạn chế phụ thuộc vào hóa chất. Đây là điểm đáng chú ý vì nuôi tôm thâm canh hiện nay không chỉ cần năng suất, mà còn phải đáp ứng yêu cầu an toàn sinh học, giảm tác động môi trường và phù hợp hơn với xu hướng sản xuất bền vững.
Bên cạnh mô hình trình diễn, dự án cũng tổ chức ba lớp tập huấn cho 60 học viên là nông dân và cộng tác viên khuyến nông. Nội dung tập trung vào kỹ thuật nuôi tôm 2 giai đoạn, quản lý môi trường nước, chăm sóc tôm, tính toán hiệu quả kinh tế và các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu. Việc tập huấn này giúp người nuôi không chỉ “làm theo mô hình” mà còn hiểu rõ hơn vì sao cần kiểm soát từng giai đoạn trong vụ nuôi.
Tại Cà Mau, mô hình này cũng đang được các hợp tác xã và doanh nghiệp quan tâm. Năm 2025, Chi cục Thủy sản tỉnh Cà Mau phối hợp với Trường Thủy sản, Đại học Cần Thơ tổ chức tập huấn kỹ thuật nuôi tôm 2 giai đoạn cho thành viên Hợp tác xã Tân Thành, xã Đầm Dơi. Hiện hợp tác xã có 30 thành viên áp dụng mô hình trên diện tích khoảng 40 ha. Thu nhập bình quân của các hộ đạt khoảng 5 – 8 triệu đồng/tháng, trong đó một số hộ đạt 10 – 20 triệu đồng/tháng.
Ở quy mô doanh nghiệp, một số mô hình nuôi tôm công nghệ cao cũng đang phát triển dựa trên nền tảng 2 giai đoạn. Công ty TNHH MTV Long Mạnh tại xã Vĩnh Hậu, Cà Mau áp dụng nuôi tôm thẻ chân trắng siêu thâm canh 2 giai đoạn kết hợp hồ nổi, tách chất thải rắn và tái sử dụng nước. Theo mô hình này, giai đoạn ương đạt tỷ lệ sống trên 75%; sau khoảng 60 ngày tôm đạt cỡ 70 – 80 con/kg và sau 100 ngày đạt bình quân khoảng 30 con/kg.
Một điểm đáng chú ý khác là mô hình sử dụng mật đường và chế phẩm vi sinh hằng ngày để tạo floc, qua đó tạo thêm nguồn thức ăn tự nhiên cho tôm. Cách làm này giúp giảm khoảng một phần ba lượng thức ăn công nghiệp so với quy trình thông thường, đồng thời giảm khoảng 70% chi phí khoáng bổ sung so với hình thức nuôi có thay nước thường xuyên. Việc hạn chế hoặc không thay nước cũng góp phần tăng an toàn sinh học, giảm nguy cơ mầm bệnh xâm nhập từ bên ngoài.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, nguồn nước biến động và dịch bệnh trên tôm ngày càng khó lường, nuôi tôm 2 giai đoạn đang cho thấy vai trò như một “lớp đệm kỹ thuật” giúp người nuôi giảm rủi ro ngay từ đầu vụ. Khi tôm giống được ương khỏe, môi trường được kiểm soát tốt và quá trình chuyển sang ao thương phẩm diễn ra đúng kỹ thuật, người nuôi có thêm cơ sở để nâng tỷ lệ sống, rút ngắn thời gian quản lý rủi ro và cải thiện hiệu quả kinh tế.
Nhìn chung, mô hình nuôi tôm 2 giai đoạn không phải chỉ là thay đổi cách thả giống, mà là thay đổi tư duy quản lý cả vụ nuôi. Từ khâu ương tôm, kiểm soát nước, sử dụng vi sinh, quản lý thức ăn đến thu hoạch đều cần được tính toán chặt chẽ hơn. Nếu tiếp tục được nhân rộng cùng với tập huấn kỹ thuật và hỗ trợ người nuôi, đây có thể trở thành một hướng đi quan trọng cho nuôi tôm thâm canh hiện đại tại các vùng nuôi trọng điểm.
Tham khảo sản phẩm vi sinh xử lý nước tại Green Bio: Bio Enzym
