Chủ động bảo vệ thủy sản nuôi lồng bè trong mùa mưa bão

Mưa bão luôn là giai đoạn người nuôi thủy sản lồng bè cần đặc biệt cẩn trọng, bởi chỉ một đợt gió mạnh, sóng lớn hoặc biến động môi trường nước cũng có thể làm vật nuôi bị sốc, giảm ăn, chậm lớn và tăng nguy cơ dịch bệnh. Việc kiểm tra lồng bè, theo dõi thời tiết, quản lý chất lượng nước và điều chỉnh chăm sóc đúng thời điểm sẽ giúp bà con giảm thiểu thiệt hại, ổn định sản xuất trong mùa mưa bão.

Nuôi thủy sản lồng bè phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên, nên khi bước vào mùa mưa bão, rủi ro thường tăng cao hơn so với những thời điểm thời tiết ổn định. Gió mạnh, sóng lớn và dòng chảy thay đổi có thể làm hệ thống lồng bị xô lệch, hư hỏng, đứt dây neo hoặc trôi bè nếu không được gia cố kỹ từ trước. Đặc biệt ở các khu vực ven biển, cửa sông, hồ chứa hoặc nơi có dòng chảy mạnh, việc chuẩn bị sớm trước mùa mưa bão là yếu tố rất quan trọng.

Trước khi có mưa lớn hoặc bão, bà con cần rà soát lại toàn bộ khung lồng, khung bè, phao nổi, dây neo, cọc cố định và các mối nối. Những vị trí đã xuống cấp, bị ăn mòn, mục, rỉ sét hoặc giảm khả năng chịu lực nên được thay thế kịp thời, tránh để đến khi thời tiết xấu mới xử lý. Với lồng lưới, cần kiểm tra kỹ các điểm rách, mòn, bung chỉ hoặc bám nhiều rong, hà, hàu vì lưới bám bẩn sẽ làm nước lưu thông kém, đồng thời tăng sức cản khi gặp dòng chảy mạnh.

Bên cạnh kết cấu lồng bè, hệ thống phao nổi cũng là hạng mục không nên bỏ qua. Phao bị nứt, xì hơi hoặc giảm lực nổi có thể khiến lồng bè mất cân bằng, dễ bị nghiêng, chìm cục bộ hoặc ảnh hưởng đến hoạt động của vật nuôi. Việc kiểm tra phao, dây buộc và các điểm liên kết nên được thực hiện thường xuyên, nhất là trước các đợt áp thấp nhiệt đới hoặc khi có cảnh báo bão.

Mưa kéo dài có thể làm môi trường nước thay đổi nhanh, nhất là tại khu vực cửa sông, ven biển và hồ chứa. Nước ngọt đổ về có thể làm giảm độ mặn, trong khi phù sa và chất hữu cơ tăng lên có thể khiến ôxy hòa tan giảm, làm vật nuôi dễ bị stress. Các chỉ tiêu như nhiệt độ, pH, ôxy hòa tan, độ mặn, độ trong và khí độc cần được theo dõi sát hơn trong giai đoạn này để phát hiện bất thường sớm.

Khi chất lượng nước biến động, thủy sản nuôi lồng bè thường có biểu hiện giảm ăn, bơi yếu, nổi đầu, phản xạ kém hoặc thay đổi màu sắc cơ thể. Nếu không xử lý kịp thời, vật nuôi có thể chậm tăng trưởng, suy giảm sức đề kháng và dễ phát sinh bệnh. Vì vậy, ngoài việc quan sát biểu hiện bên ngoài, bà con cần kết hợp kiểm tra môi trường nước để xác định đúng nguyên nhân trước khi can thiệp.

Trong những ngày mưa bão, không nên duy trì khẩu phần ăn như điều kiện bình thường nếu vật nuôi có dấu hiệu giảm bắt mồi. Lượng thức ăn dư thừa không chỉ gây lãng phí mà còn làm nước nhanh ô nhiễm, tạo thêm áp lực cho lồng nuôi. Bà con nên điều chỉnh lượng thức ăn theo sức ăn thực tế, có thể giảm khẩu phần hoặc chia nhỏ cữ ăn, sau đó tăng dần trở lại khi thời tiết ổn định và vật nuôi phục hồi.

Ngoài thức ăn, việc bổ sung vitamin, khoáng chất và chế phẩm sinh học theo đúng hướng dẫn cũng có thể hỗ trợ vật nuôi tăng sức đề kháng, ổn định tiêu hóa và thích ứng tốt hơn với điều kiện bất lợi. Tuy nhiên, việc sử dụng thuốc, hóa chất hoặc kháng sinh cần thận trọng, chỉ nên thực hiện khi thật sự cần thiết và có hướng dẫn chuyên môn để đảm bảo hiệu quả cũng như an toàn sản phẩm thủy sản.

Sau mỗi đợt mưa lớn hoặc bão, bà con cần kiểm tra lại toàn bộ hệ thống lồng bè, đánh giá mức độ hư hỏng, vệ sinh lưới, vớt rác, cành cây hoặc vật trôi nổi mắc vào lồng để đảm bảo dòng nước lưu thông tốt. Đồng thời, cần quan sát lại sức khỏe vật nuôi, theo dõi khả năng bắt mồi và các dấu hiệu bất thường để có hướng xử lý sớm.

Đối với những vùng thường xuyên chịu ảnh hưởng của sóng lớn, người nuôi nên có phương án ứng phó cụ thể trước mùa mưa bão, bao gồm chuẩn bị vật tư dự phòng, bố trí nhân lực theo dõi, cập nhật dự báo thời tiết và cân nhắc di chuyển lồng bè đến khu vực kín gió nếu điều kiện cho phép. Chủ động từ sớm sẽ giúp giảm thiểu thiệt hại, bảo vệ vật nuôi và duy trì hiệu quả sản xuất trong giai đoạn thời tiết bất lợi.

Các mục bà con cần lưu ý trong mùa mưa bão:

• Theo dõi dự báo thời tiết mỗi ngày.
• Gia cố lồng bè, dây neo, phao nổi trước khi có mưa bão.
• Kiểm tra lưới nuôi, tránh rách lưới, nghẹt nước.
• Theo dõi môi trường nước, nhất là ôxy, pH, độ mặn.
• Giảm thức ăn khi thủy sản ăn yếu.
• Quan sát dấu hiệu bất thường như nổi đầu, bơi yếu, bỏ ăn.
• Sau mưa bão, vệ sinh lồng bè, vớt rác và kiểm tra lại toàn bộ hệ thống.